Rubin Gözlemevi verileri Neptün'ün arkasındaki Truva bulutunda iki yeni asteroit ortaya çıkardı
Queen's University Belfast öncülüğündeki ekip, Rubin'in 2025 test gözlemlerinden Neptün'ün L5 bulutuna ait iki kararlı Truva asteroiti belirledi.
3 dk okuma
İçindekiler · 3 bölüm
Queen’s University Belfast (QUB) öncülüğündeki bir araştırma ekibi, Neptün’ün yörüngesinde onu izleyen Truva asteroitleri bulutunda iki asteroit ve bir aday cisim belirledi. Phys.org’da 2 Kasım 2026’da yayımlanan Universe Today haberine göre cisimler, Şili’deki Vera C. Rubin Gözlemevi’nin 2025’teki erken test gözlemlerinde saptandı.
Neptün Truva’ları nedir
Truva asteroitleri, bir gezegenin yörüngesinde onun önünde ve arkasında, kararlı konumlarda bulunan cisimlerdir. Haberde, Jüpiter’in Truva ve Yunan gruplarının ilk kez 1906’da gözlendiği, benzer ailelerin Satürn ve Uranüs’te de bulunduğu belirtiliyor. Neptün’ün arkasındaki “sürükleyen” (L5) bulut ise şimdiye dek net görülememişti. Haber bunu, bulutun uzun süre Samanyolu’nun yoğun merkezinin önünde kalması ve sönük cisimlerin bu yüzden gizlenmesiyle açıklıyor; bulut şimdi bu bölgeden çıkmaya başlamış durumda.
Bulgular
Çalışma, Megan E. Schwamb ve arkadaşları tarafından “The Astrophysical Journal Letters” dergisinde 2026’da yayımlandı (DOI: 10.3847/2041-8213/aead9a). Phys.org’a göre:
- Bu bölgede uzun ömürlü yörüngelerde bilinen cisim sayısı ikiye katlandı.
- Çok bantlı görüntüler, öndeki ve arkadaki Neptün Truva’larının yüzeylerinin benzer olduğunu gösteriyor.
- Ekip, cisimlerin kalıcı üyeler olduğunu belirtiyor.
QUB’dan ekibin lideri Dr. Meg Schwamb, “Bu erken gözlemler Neptün’ün arkadaki Truva bulutuna dair şimdiye dek en net görüntüyü verdi” dedi. Schwamb ayrıca Rubin’in erken verilerinin güneş sisteminin “küçük cisimleri” hakkındaki bilgiyi şimdiden genişlettiğini söyledi.
Rubin ne yapıyor
Haberde Rubin Gözlemevi, 8,4 metrelik Simonyi Gözlem Teleskobu ve şimdiye kadar yapılmış en büyük dijital kamera olan LSST Kamerası’yla tanıtılıyor. Gözlemevin operasyonları Haziran 2025’te başladı. Phys.org’a göre önümüzdeki dokuz yıl boyunca yürütülecek LSST araştırmasının, hem öndeki hem arkadaki Neptün Truva popülasyonlarında onlarca ile yüzlerce yeni cisim bulması, ayrıca Neptün ötesi bölgede ve Kuiper Kuşağı’nda on binlerce buzlu cisim ortaya çıkarması bekleniyor.
